Znieczulenie ogólne

Znieczulenie ogólne (w języku potocznym narkoza) to powszechna procedura medyczna, wykorzystywana przy większości przeprowadzanych zabiegów chirurgicznych. Znieczulenie ogólne stanowi zestaw leków, które są w stanie wprowadzić pacjenta w stan snu przed planowanym zabiegiem. Wiele osób obawia się podania narkozy przed operacją, jednak prawda jest taka, że ta procedura, przeprowadzona przez wykwalifikowanych lekarzy anestezjologów, jest w pełni bezpieczna i komfortowa dla pacjenta.

Co to jest znieczulenie ogólne?

Znieczulenie ogólne jest procesem medycznym, działającym na ośrodkowy układ nerwowy, który prowadzi do całkowitej, jednak odwracalnej, utraty świadomości u pacjenta poprzez podanie mu odpowiednich anestetyków (farmakologicznych środków znieczulających). Narkoza nie tylko wprowadza pacjenta w stan snu, lecz także powoduje niepamięć, zahamowanie napięcia mięśniowego i odruchów rdzeniowych. Dzięki znieczuleniu możliwe jest bezbolesne przeprowadzenie procedury operacyjnej.

Rodzaje znieczulenia ogólnego

• Znieczulenie wziewne – z zastosowaniem gazów anestetycznych do wprowadzenia i utrzymania u pacjenta stanu znieczulenia. Proces znieczulenia odbywa się poprzez wprowadzenie gazu, np. przy pomocy maski lub rurki, co nie wpływa drażniąco na drogi oddechowe. Natomiast w celu podtrzymania znieczulenia anestezjolog zwykle stosuje mieszankę tlenu i powietrza.
• Znieczulenie dożylne – polega na dożylnym podaniu leków zarówno podczas wprowadzania pacjenta w stan uśpienia, jak i w trakcie jego podtrzymywania. W zależności od potrzeb, przy tym typie znieczulenia stosuje się różne leki dożylne, np. leki przeciwbólowe, nasenne czy zwiotczające mięśnie szkieletowe.
• Znieczulenie złożone – to najczęściej wykorzystywana przez lekarzy forma znieczulenia. Stanowi połączenie stosowania leków wziewnych i dożylnych. Dzięki takiej kombinacji możliwe jest ograniczenie dawek leków, a tym samym minimalizacja ich toksyczności i ryzyka pojawienia się działań niepożądanych.

W odróżnieniu od zabiegów z zakresu chirurgii, np. plastycznej, w medycynie estetycznej najczęściej wykorzystuje się natomiast znieczulenie miejscowe, które blokuje receptory bólowe tylko w wybranym miejscu na ciele, bez potrzeby wprowadzania pacjenta w stan uśpienia.

W jaki sposób przebiega znieczulenie ogólne?

Znieczulenie ogólne jest procesem, który dzielimy na kilka etapów. Pierwszym i najważniejszym jest ocena anestezjologa oraz kwalifikacja pacjenta do wybranego rodzaju znieczulenia, a także przygotowanie go do znieczulenia i jego monitorowanie. Lekarz musi wiedzieć m.in. o tym, czy i na jakie leki pacjent ma alergię, by dobrać odpowiednie leki znieczulające i wykluczyć przeciwwskazania do ich podania. Istotne jest również wskazanie, jaki czas minął od ostatniego posiłku, by uniknąć zachłyśnięcia podczas operacji. W czasie zabiegu pacjent cały czas jest monitorowany (ma założone elektrody EKG, pulsoksymetr oraz mankiet do pomiaru ciśnienia tętniczego krwi). Przed rozpoczęciem procedury znieczulenia lekarz podaje pacjentowi przez kilka minut sam tlen, by zapewnić mu dodatkową rezerwę tlenową w przypadku trudności podczas intubacji. W czasie operacji anestezjolog podaje pacjentowi środki na podtrzymanie znieczulenia, zaś w końcowym etapie kończy ich podawanie i niekiedy stosuje odpowiednie środki na wybudzenie.

Możliwe powikłania znieczulenia ogólnego

Zastosowanie narkozy nie jest obojętne dla organizmu i niesie za sobą pewne ryzyko dla zdrowia pacjenta. W wyniku podania znieczulenia możliwe jest wystąpienie działań niepożądanych w postaci np. nudności i wymiotów, bólu gardła, zawrotów głowy, zaburzeń rytmu serca, duszności, niedotlenienia, problemów z oddychaniem lub krążeniem. Istnieje też ryzyko reakcji anafilaktycznej na podany przez anestezjologa lek znieczulający.