Okrągłe plamy na skórze

Okrągłe plamy na skórze mogą mieć rozmaite przyczyny. W diagnostyce problemu ważne są między innymi kolor, rozmiar oraz objawy współtowarzyszące, np. świąd czy nadmierna suchość skóry. Czerwone plamy na ciele mogą mieć inną przyczynę niż te brązowe czy żółte. Do najczęstszych źródeł problemu zalicza się reakcje alergiczne, przebarwienia, a także łuszczycę czy nawet boreliozę.

Przyczyny okrągłych plam na skórze

Przyczyny okrągłych plam na skórze mogą być różne, od całkiem niegroźnym, po poważnie zagrażające zdrowiu. Wśród najczęściej występujących wymienia się:

reakcje alergiczne – mogą występować nie tylko przy alergiach kontaktowych, lecz także wziewnych czy pokarmowych,
choroby skóry – najczęściej jest to grzybica, np. łupież pstry, rzadziej może to być liszaj płaski,
schorzenia autoimmunologiczne – zwykle łuszczyca lub atopowe zapalenie skóry (AZS), białe plamy mają z kolei źródło w bielactwie,
nadmierna ekspozycja na słońce – brązowe przebarwienia pojawiają się najczęściej na twarzy i dekolcie, chociaż mogą wystąpić na każdej odsłoniętej części ciała,
naturalne procesy starzenia – nadprodukcja melaniny wywołuje tzw. plamy soczewicowate,
przyczyny genetyczne – np. neurofibromatoza typu pierwszego,
zaburzenia hormonalne – występujące naturalnie lub pod wpływem czynników zewnętrznych, jak antykoncepcja doustna lub hormonalna terapia zastępcza,
plamy złogowe – mogą powstać na skutek przyjęcia substancji, których organizm nie potrafi zmetabolizować, jak metale ciężkie,
choroby ogólnoustrojowe – np. schorzenia wątroby.

Rodzaje plam na skórze

Typy plam na ciele rozróżnia się przede wszystkim ze względu na sposób ich powstania. Wyróżniamy przede wszystkim:

plamy barwnikowe – mogą to być małe plamy na twarzy, czyli piegi, znamiona na ciele oraz odbarwienia (charakterystyczne dla bielactwa),
zmiany zapalne (rumień) – stan zapalny objawia się zwykle czerwonym kolorem plamy, świądem i łuszczeniem się skóry, takie suche plamy na ciele często są związane z reakcją alergiczną, może jednak być także symptomem toczącej się w ciele infekcji czy choroby z autoagresji,
wybroczyny – najczęściej mają kolor czerwony lub fioletowy, powstają na skutek wynaczynienia krwi,
teleangiektazje – w przeciwieństwie do wybroczyn w ich przypadku naczynia krwionośne są jedynie stale poszerzone,
plamy złogowe – wywołane przez nagromadzenie niezmetabolizowanych substancji,
naczyniaki płaskie – płaskie znamiona o wyraźnie odgraniczonym kształcie, są formą łagodnych nowotworów,
plamy starcze – powstają w wyniku naturalnego procesu starzenia i wiążą się z nieprawidłowym funkcjonowaniem melanocytów.

Suche plamy na skórze

Zmiany skórne w postaci swędzących plam na ciele mogą świadczyć o powstaniu reakcji alergicznej. Zazwyczaj towarzyszy im świąd, a nawet niewielkie czerwone krostki. Jeśli plama pojawiła się w jednym miejscu, prawdopodobnie wywołana jest reakcją kontaktową. Jeśli jednak plamy pojawiają się na całym ciele, mogą być wynikiem alergii wziewnej lub pokarmowej. Poza reakcją alergiczną przyczyną suchych plam na skórze mogą być choroby autoimmunologiczne. Zazwyczaj plamy nie są wtedy okrągłe, lecz rozlane. Zazwyczaj przyczyną jest łuszczyca, toczeń lub AZS (atopowe zapalenie skóry). W przypadku łuszczycy pojawiają się charakterystyczne łuszczące się wykwity, które przybierają srebrzysty kolor. Toczeń może objawiać się typowym rumieniem na twarzy w kształcie motyla, a także pokrzywką, czasem jednak widoczne są okrągłe plamy z przejaśnieniami w środku. Z kolei AZS wiąże się z suchą, swędzącą skórą, bardzo wymagającą w pielęgnacji. Swędzące plamy mogą pojawić się wszędzie, w tym na skórze twarzy. Suche plamy są specyficzne również dla niektórych chorób dermatologicznych. Jedną z nich jest świerzb, który objawia się specyficzną wysypką na plecach, twarzy, owłosionej skórze głowy, stopach, dłoniach, kolanach i pośladkach. W niektórych przypadkach suche plamy mogą również świadczyć o boreliozie. Zwykle współwystępują wtedy z tzw. rumieniem wędrującym.

Czerwone plamy na skórze

Czerwone plamy na twarzy i ciele mają bardzo podobne przyczyny, co plamy suche. Zazwyczaj bowiem oba te symptomy współistnieją ze sobą. Warto wspomnieć, że są one szczególnie typowe dla alergii – zmiany alergiczne nie zawsze będą suche, jednak niezmiennie pozostają czerwone ze względu na toczący się stan zapalny. Czerwone plamy na ciele pojawiają się również w wyniku teleangiektazji oraz wybroczyn. W bardziej zaawansowanych przypadkach zmieniają się w fioletowe plamy na skórze. Warto wspomnieć też o innych odcieniach zmian. Brązowe plamy na skórze pojawiają się przez nadprodukcję melaniny – są to znamiona, plamy wątrobowe czy przebarwienia. Z kolei żółte plamy na ciele często są efektem problemów z wątrobą i nerkami, a także cukrzycy, nadmiaru cholesterolu w organizmie lub miażdżycy.

Objawy plam na skórze – kiedy iść do lekarza?

Brązowe plamy na skórze często nie są groźne dla zdrowia. Mogą budzić niepokój, gdy nagle się powiększają, są nieregularne lub bolesne czy maja nierówny koloryt. Jeśli jednak plama jest intensywnie czerwona, swędząca i sucha zwykle warto udać się do lekarza, aby zdiagnozować problem i wdrożyć odpowiednie leczenie.

Sposoby leczenia plam na skórze

Sposób leczenia plam na skórze zależeć będzie od przyczyny problemu. Pomocne mogą być specjalne maści, kremy i toniki, a także rozwiązania farmakologiczne. W niektórych przypadkach rozwiązaniem mogą być też profesjonalne zabiegi, np. laseroterapia.

Pielęgnacja skóry z plamami

Pielęgnacja skóry z plamkami zależy od jej typu. Dlatego przed dobraniem właściwych kosmetyków warto skonsultować się ze specjalistą. Plamy brązowe mogą wymagać produktów rozjaśniających, np. witaminy C, rutyna pomoże na rozszerzone lub pękające naczynka, a plamy suche i czerwone wymagają składników łagodzących, ochronnych i odbudowujących skórę, np. allantoiny, d-Panthenolu i ceramidów