Obrzęk limfatyczny

Obrzęk limfatyczny to rodzaj obrzęku tkanek, który wywołuje zastój limfy (chłonki). Może mieć charakter pierwotny i być wywołany wadami wrodzonymi, lub charakter wtórny i wynikać z uszkodzeń naczyń chłonnych.

Czym jest obrzęk limfatyczny i jak powstaje?

Naczynia limfatyczne stanowią bardzo ważną część układu odpornościowego człowieka. Zadaniem limfy, która krąży w naczyniach chłonnych, jest m.in. likwidacja drobnoustrojów chorobotwórczych z organizmu. Kiedy ma miejsce uszkodzenie naczyń chłonnych i następuje zastój limfy, tworzy się obrzęk limfatyczny. Zaburzenia w przepływie limfy stanowią bardzo poważny problem dla organizmu, który w ten sposób ma ograniczone pole działania w walce z różnymi chorobami.

Przyczyny obrzęku limfatycznego

Przyczyny obrzęku limfatycznego zależą w dużej mierze od rodzaju obrzęku, z jakim mamy do czynienia.

Pierwotny obrzęk limfatyczny

To najczęściej efekt nieprawidłowo wykształconych węzłów chłonnych, które mogą pojawić się w wyniku czynników genetycznych, np. choroby Milroya. Dokładne przyczyny obrzęku pierwotnego nie są jednak znane. Wrodzony obrzęk limfatyczny zdecydowanie częściej dotyczy kobiet niż mężczyzn.

Wtórny obrzęk limfatyczny

Zwykle pojawia się na skutek urazów kończyn dolnych, które przebiegają z uszkodzeniem naczyń i węzłów chłonnych, choroby nowotworowej czy leczenia operacyjnego nowotworu, np. po mastektomii. Powodami obrzęku wtórnego limfatycznego mogą być także: przewlekła niewydolność żylna, choroba pasożytnicza, operacje naczyniowe, stany zapalne skóry lub węzłów chłonnych, działanie niektórych leków, uciśnięcia czy zmiany bliznowate.

Objawy obrzęku limfatycznego

W początkowym etapie obrzęk ma ciastowatą strukturę, która tworzy wgłębienie po naciśnięciu i po chwili znika. Z czasem ulega stwardnieniu przy jednoczesnym wyraźnym napięciu skóry. Obrzęk limfatyczny nóg i kostek sprawia, że na początku twardnieje skóra przodostopia, a następnie pojawia się obrzęk palców stóp. W końcowym etapie mamy do czynienia z pogrubieniem całego obwodu nóg tzw. słoniowacizna. Ponadto obrzęk limfatyczny charakteryzuje się bladością skóry i asymetrią kończyn (zazwyczaj obejmuje tylko jedną kończynę). Obrzękowi nie towarzyszą natomiast takie dolegliwości, jak ból czy podwyższona temperatura. Zaawansowany obrzęk limfatyczny, który nie został poddany odpowiedniemu leczeniu, może grozić różnymi komplikacjami, np. grzybicą palców czy zakrzepicą.

Jak wygląda leczenie obrzęku limfatycznego?

Metoda leczenia obrzęku limfatycznego zależy od stopnia zaawansowania choroby – znacznie łatwiej zlikwidować obrzęk limfatyczny w początkowej fazie niż w zaawansowanym stadium choroby. Leczenie powinno być prowadzone pod okiem doświadczonych lekarzy i rehabilitantów, którzy będą w stanie kontrolować przebieg oraz postępowanie schorzenia. Wspomagać leczenie obrzęku limfatycznego mogą takie metody, jak:

• drenaż limfatyczny manualny – obejmuje różne techniki masażu, które mają na celu pobudzenie układu limfatycznego i krwionośnego, przepchnięcie zalegającej limfy przez uszkodzone naczynia w stronę węzłów chłonnych, z których nasz organizm usuwa ją następnie samodzielnie,
• drenaż kompresyjny – masaż mechaniczny wykonany przy pomocy specjalnej aparatury w celu redukcji obrzęku,
• terapia uciskowa – przy pomocy specjalnej odzieży lub pończochy uciskowej, która wywiera największy nacisk obwodowo, a następnie zmniejsza się stopniowo w kierunku serca,
• rehabilitacja ruchowa – to specjalnie skomponowane ćwiczenia odbarczające, mające na celu przywrócenie ruchomości kończyny dotkniętej obrzękiem.

Niestety nie istnieją domowe sposoby na obrzęk limfatyczny. To problem medyczny i powinien być leczony pod kontrolą lekarzy. Pamiętajmy, że obrzęk limfatyczny nóg i kostek prowadzi do wielu groźnych konsekwencji – nieleczony może np. grozić amputacją kończyny. Dlatego jak najwcześniej należy zastosować leczenie.

Konsultacja specjalistyczna

Jeśli zauważasz u siebie utrzymujący się obrzęk kończyn, uczucie ciężkości nóg lub asymetrię w obwodzie kończyn, warto jak najszybciej skonsultować się ze specjalistą. Wczesna diagnostyka pozwala wdrożyć odpowiednie leczenie i zapobiec postępowi choroby.

W Bieńkowscy Clinic® w Bydgoszczy i Częstochowie oferujemy konsultacje lekarskie oraz indywidualnie dobrane metody terapii wspierające leczenie obrzęku limfatycznego. Specjaliści pomagają ocenić stopień zaawansowania problemu i zaplanować skuteczne postępowanie terapeutyczne. Umów konsultację stacjonarną w gabinecie lub on-line, aby skonsultować objawy i dobrać odpowiednią formę leczenia →